Aardbei

Fragaria

Minimale plantafstand (cm): 25
Minimale worteldiepte (cm): 15

Afbeeldingen:

keukenplanten aardbei zaden bosaardbeitjes keukenplanten jonge aardbei plantjes keukenplanten aardbeienplantje keukenplanten bloeiende aardbei keukenplanten vruchtdragende aardbei

 

planten in de volle zon
matig vochtig
alle grondsoorten of aarde
matig winterhard
keukenplanten zaaikalender aardbeien

Variëteiten

Aardbeien zijn er in veel verschillende soorten. De ene iets zoeter, sappiger of groter dan de ander. Ook in tuincentra worden vaak verschillende soorten verkocht en de smaken verschillen duidelijk. Je kunt het beste zelf eens proberen welke aardbeiensoort je het lekkerste vind. Dan heb je natuurlijk nog vroege, middelvroege en late aardbeien, die je dus eerder of later in het jaar kunt oogsten. Er zijn rassen zoals Ostara daarintegen, die doordragend zijn. Deze geven het hele seizoen lang vruchten. Ze beginnen vroeg met bloemen maken en stoppen er pas laat in het jaar mee.

In het wild groeien (ook in Nederland) wel eens de schattige, kleine bosaardbeitjes. Deze zijn heel klein en heerlijk zoet van smaak! De bosaardbei is de enige aardbeiensoort die zaadvast is, wat betekend dat je de zaden ervan kunt gebruiken om een plant met dezelfde eigenschappen te kweken. Bosaardbeitjes zijn echte bosplanten, ze groeien aan bosranden en op lichte delen in het bos erg goed en weelderig. Ook in de halfschaduw zijn bosaardbeitjes dus goed te kweken. De bosaardbei lijkt door het formaat ook erg op een ander soort aardbei (lees hieronder).

Dan is er ook nog de sieraardbei. De sieraardbei is niet te verwarren met de andere aardbeiensoorten. Ze lijken heel erg op de bosaardbei en groeien ook bijna het zelfde. Ze zijn bijna niet uit elkaar te halen. De sieraardbei maakt gele bloemen en de eetbare aardbeisoorten maken witte bloemen. De sieraardbei, ook wel schijnaardbei genoemd, is overigens helemaal niet giftig. Als je er perongeluk een eet is dat niet erg, ze zijn alleen niet zo lekker van smaak en vaak zelfs erg smaakloos. Je kunt een sieraardbei, naast de kleur van de bloemen, ook herkennen aan de ronde vorm van de vruchten. Alle eetbare aardbeien groeien in een kegelvorm, er zit dan dus een puntje op de aardbei. Bij de sieraardbei is dit niet het geval.

Bij de aanschaf van aardbeienplantjes kan je vaak kiezen uit verschillende soorten: vroege, middelvroege of late rassen, maar ook doordragende aardbeien. Dat staat voor de periode waarin je aardbeien kunt oogsten. Bij vroege rassen is dit in het (late) voorjaar al. Bij middelvroege rassen in de zomer en bij late rassen in de late zomer en een deel van het najaar. Doordragende rassen, je raad het al, geven gedurende de hele groeiperiode aardbeien voor de oogst.

Ontkiemen

Aardbeien kun je het beste vermeerderen door de uitlopers te gebruiken. Aardbeienplantjes maken veel uitlopers, sommige soorten nog meer dan de anderen. Deze raken de grond en wortelen daar opnieuw, waaruit een nieuwe plant ontstaat. Vervolgens komen ze los van de moederplant en groeit er een nieuw aardbeienplantje op de plek waar de uitloper is gaan wortelen. Aardbeien staan erom bekend dat ze door de hele tuin kunnen woekeren, mede door deze uitlopers. Je kunt aardbeien ook uit zaadjes opkweken, al zijn gewone aardbeien niet zaadvast. Bij het opkweken uit zaden zal je echter wel moeten wachten tot volgend jaar met oogsten, want het eerste jaar zullen ze nog geen vruchten maken.

Mocht je aardbeien vanaf zaadjes willen kweken, de spikkeltjes op de buitenkant van de vrucht dat zijn de zaden en die stop je in de grond. Natuurlijk is dat niks nieuws. Aardbeien zijn niet zaadvast. Dat betekend als je de zaden van een hele grote aardbei gebruikt, dat je niet automatisch een plant krijgt met die zelfde grote aardbeien. Er is één aardbeiensoort die wel zaadvast is, dat is de bosaardbei. Als je die zaait krijg je planten met de eigenschappen van de aardbei waar het zaadje vanaf komt. Voor aardbeien zaaien is echter veel geduld nodig, pas in het tweede jaar krijg je aardbeien. Wil je aardbeienplantjes met eigenschappen van de moederplant? Dan kan je meestal beter de uitlopers gebruiken.

Verzorging

Basis
Aardbeien zijn meerjarige planten, alleen gaat na 2 jaar waarschijnlijk de opbrengst achteruit. De kans op schimmels en ziektes wordt groter naarmate de aardbeienplantjes ouder worden. Je kunt ze in principe zo lang laten staan als je wilt, tot ze niet meer op komen en dus zijn overleden. Voor de beste resultaten plant je ieder jaar of iedere 2 jaar nieuwe aardbeienplantjes.

Aardbeien kunnen, als ze het erg naar hun zin hebben, verschrikkelijk veel uitlopers maken. Dat is leuk als je allemaal jonge aardbeienplantjes wilt, maar het is iets minder leuk als je ze in toom probeert te houden. Hoe meer uitlopers een aardbeienplant maakt, hoe minder energie de plant over heeft voor de aanmaak en groei van de aardbeien zelf. Het is geen vereiste, maar voor meer (en grotere) aardbeien kan je de uitlopers het beste verwijderen. Aan het einde van het jaar, als de meeste vruchten van de plant af zijn, kan je een paar uitlopers laten zitten die je opkweekt tot nieuwe planten voor volgend jaar.

keukenplanten aardbei bloemen

Aardbeien in de bloei

Bodem
Aardbeien hebben relatief weinig verzorging nodig, op het in toom houden van de uitlopers na. Zorg echter wel voor een plekje waar veel zonlicht komt, maar waar het niet per se overdreven heet wordt in de zomer. De bodem mag niet uitdrogen, dan zullen de plantjes zwak worden en gaan hangen. Al vrij snel zal je merken dat de plantjes er slap bij hangen, vaak al direct na het uitdrogen van de bodem. Vocht is dus erg belangrijk.

keukenplanten aardbeien kweken in pallets

Aardbeienplantjes in pallets

Voeding
Aardbeien hebben veel baat bij voldoende voeding. Meestal voldoet een meststof voor moes- en kruidentuin, of een meststof voor kleinfruit. De meeste meststoffen voor druiven, bessen of andere soorten fruit zijn overigens ook prima voor het bemesten van aardbeien. Er zijn ook speciale meststoffen voor aardbeienplantjes. Probeer te letten op het toedienen van stikstof, doe dit liever niet in te grote hoeveelheden. Stikstof bevorderd de groei van blad en steel, maar is minder geschikt voor de aanmaak van aardbeien/vruchten en de smaak hiervan.

Oogsten

De aardbei is typisch zomerfruit en oogst je dus ook in de zomermaanden (of in het voorjaar bij vroege rassen). Vaak kun je doordragende aardbeiensoorten tot in het najaar nog oogsten, maar je merkt dan wel dat ze steeds zwakker worden en na een tijdje worden de planten geel en sterven ze af. Dan kun je ze het beste driect verwijderen. Je kunt aardbeien niet heel lang bewaren.

Gebruiken

Aardbeien zijn heel erg lekker door de yoghurt of kwark met muesli. Je kunt ze op de aardbeien kwarktaart doen of zo opeten, en natuurlijk ook gewoon door de fruitsalade.

Bewaren

Vers geplukte aardbeien zijn maximaal 3 dagen te bewaren in de koelkast, hierna is de kans op schimmel een stuk groter en worden ze bovendien ook zacht. Je kunt aardbeien invriezen waardoor deze tot wel een jaar lang houdbaar blijven.

Metaltex aardbeiensnijder en -ontkroner

Metaltex aardbeiensnijder en -ontkroner

Aardbeien snijden en ontkroner is makkelijker dan ooit met de Metaltex aard..

€ 12,99 Excl. BTW:€ 10,74