Kiwi

Actinidia chinensis

Minimale plantafstand (cm): ...
Minimale worteldiepte (cm): ...

 

volle zon
licht vochtig
alle grondsoorten
matig winterhard
keukenplanten zaaikalender kiwi

Variëteiten

Kiwi's zijn er in veel verschillende soorten. De grootste verschillen tussen deze soorten zijn of de plant zelfbestuivend is of dat deze een mannelijke kiwi plant nodig heeft. Kiwi's kunnen namelijk ook mannelijk of vrouwelijk zijn, de plant is dan tweehuizig. Een ander groot verschil is de kleur van de vrucht aan de binnenkant. Een kiwi kan namelijk groen zijn, maar er zijn ook gele variëteiten. De gele kiwi is over het algemeen veel zoeter van smaak. De groene is vrijwel altijd iets zuurder van smaak. De kiwi is familie van de kruisbes en wordt ook wel Chinese kruisbes genoemd.

Verzorging

Basis
De kiwi komt uit het verre oosten en groeit het beste in een overwegend tropisch klimaat. Het is eigenlijk een slingerplant. De meeste kiwi rassen bij kwekers vandaan zijn matig winterhard. Dat betekend dat zij de vorst kunnen overleven, maar dat je ze bij strenge vorst het beste een beetje in bescherming neemt. Ook kan je de kiwi in een pot houden, maar kies dan wel een zeer grote potmaat en stel de bodem zorgvuldig samen. Het kweken van een kiwi lukt het beste als er geen concurrentie is. Dat betekend dat er geen andere planten onder groeien die vocht en voeding wegnemen. De grond onder de kiwi houd je dus het liefste kaal.

De kiwi kan aardig weelderig groeien. In gebieden waar deze oorspronkelijk vandaan komt groeien kiwi's vaak als onkruid, slingerend tussen andere planten door als een soort liaan. In de tuin, zelfs in ons klimaat, kan een kiwi de gevel van een woning volledig overgroeien. De plant kan in tropische gebieden goed in de schaduw van andere planten groeien, maar voor de teelt van de vruchten kan je de kiwi hier beter in de volle zon zetten. Dit is beter voor het rijpen van de vruchten.

Omdat een kiwi een slingerplant is, heeft deze iets nodig om langs te kunnen slingeren. Echt een klimplant is het niet, hij maakt geen hechtrankjes of zuignapjes. De takken slingeren zich over bestaand materiaal heen en blijven zo liggen. Wil je de kiwi ergens langs laten klimmen? Dan heeft deze mogelijk wat hulp nodig. Leid de kiwi een beetje, dan zoekt deze zelf de weg verder. Kies bij voorkeur wel iets stevigs. Na enige tijd zullen slingerende uitlopers verhouten, wat de nodige schade aan kan brengen als je de kiwi enkel langs een dunne rozenboog leid. Kies dus vooral iets stevigs uit als plantensteun, zoals een stevige pergola van houten balken en tuinpalen.

Gedurende de groei zal de hoofdtak van de kiwi, waar alle zijscheuten aan groeien, zich verder en verder ontwikkelen. Het is daarbij van belang dat je deze hoofdtak de nodige ondersteuning geeft. Leid de hoofdtak langs een paal, pergola of waar je de kiwi langs wilt laten groeien, en bind deze hierlangs op. De hoofdtak is het hoofd-groeipunt van de plant. Deze snoei je daarom niet terug.

Bodem
Kiwi groeit het beste op een neutrale of hooguit zeer licht zure grondsoort (PH 6,5). De bodem is voor de kiwi het beste constant licht vochtig, maar let goed op dat de grond niet uitdroogt. Droogte is erg slecht voor kiwi's. De samenstelling van de bodem is ideaal als deze humusrijk is en goed doorlaatbaar. Voeg eventueel veel extra compost en organisch materiaal toe aan de bodem, dit bevordert de structuur van de bodem. Ook moet de grond goed voedzaam zijn. Veel organisch materiaal helpt daarbij, maar extra voeding toedienen is ook belangrijk.

Voeding
Geef kiwi's vooral een algemene organische meststof voor de moestuin, het is niet nodig om hier speciale voeding voor samen te stellen. Wel kan je ieder jaar een beetje kalk strooien rondom de kiwi. Vooral als je denkt dat de grond te zuur wordt, is een kleine kalkgift handig. Doe dit niet te vaak, de grond hoeft niet heel alkalisch te worden.

Snoeien
Een kiwi heeft regelmatig een snoeibeurt nodig. De plant kan erg snel groeien en het is belangrijk om dit bij te houden, anders overgroeit de plant al het andere dat zich in de tuin heeft gevestigd. Als eerste snoei je zo tegen de zomer aan de zijscheuten terug. Deze snoei je terug tot enkele ogen, niet te veel dus, om de aanmaak van vruchten te bevorderen.

keukenplanten kiwi snoeitabel

Kiwi snoeitabel

In het najaar snoei je de kiwi nogmaals, maar dit keer snoei je alle zijscheuten terug. Snoei de zijscheuten dan tot ongeveer 6 ogen terug, gezien vanaf de hoofdtak. Hiermee houd je de plant in vorm en bevorder je tevens nieuwe groei in het volgende jaar. Houd er rekening mee dat je niet snoeit tijdens vorst of als er binnenkort vorst wordt verwacht. Snoei ook nooit de hoofdtak terug, omdat dit het belangrijkste groeipunt is van de kiwi.

keukenplanten kiwi snoeitabel 2

Kiwi snoeitabel 2

Oogsten

In de maanden november en december oogst je de meeste kiwi's. Het beste moment om te oogsten is vlak voor of na de eerste nachtvorst. De kiwi's zijn harige, meestal ovaalgevormde vruchten.

Gebruiken

Kiwi's zijn heerlijk om rauw te eten of door een fruitsalade. De harige schil verwijder je van de vrucht, deze kan je met een schiller verwijderen. De binnenkant van de vrucht is groen of geel, afhankelijk van het soort kiwi, en heeft een witte kern met daar omheen kleine zwarte pitjes. Je kunt een kiwi ook door de helft snijden en uitlepelen.

Bewaren

Kiwi's zijn op de fruitschaal meestal niet langer dan een week te bewaren, vaak zelfs nog veel korter. Kiwi's blijven niet lang goed en de vruchten worden snotterig als je ze te lang bewaard. De smaak gaat na enkele dagen ook achteruit. Het beste kan je een kiwi zo vers mogelijk eten, of wanneer de vrucht net een klein beetje zachter begint te worden. Als je een kiwi direct van de plant eet is deze vaak nog iets te hard, je kunt hem dan nog beter een paar dagen bewaren.