Meloen

Cucumis melo

Minimale plantafstand (cm): 50
Minimale worteldiepte (cm): 50

Afbeeldingen:

keukenplanten meloen zaden keukenplanten meloen zaailingen keukenplanten meloen eerste blad keukenplanten meloen wordt groter keukenplanten meloen plant keukenplanten meloen vruchtdragend

 

volle zon
licht vochtig
matige grondsoorten
niet winterhard
keukenplanten zaaikalender meloen

Variëteiten

Met bijna ontelbaar veel verschillende soorten is de meloen een geweldige plant om eens te proberen, als je een kas hebt natuurlijk. In de buitenlucht maakt een meloen niet zo veel kans. Een paar soorten meloenen die best bekend zijn, dat zijn de Galiameloen, de Cantaloupe meloen, de Honingmeloen, de Piel de Sapo, de Oogmeloen, de Ananasmeloen en de Dinomeloen. Elk hebben zij een unieke smaak en eigen, unieke kleuren en patronen aan de buitenzijde. De vruchten zijn allen heerlijk sappig en zoet van smaak. Maar er zijn natuurlijk nog veel meer soorten meloenen. De watermeloen is trouwens een beetje een buitenbeentje. Het is niet ècht familie van de meloenen. Ze groeien het zelfde maar het blad ziet er heel anders uit.

Vermeerderen

Meloenen zaai je vroeg in het jaar, omdat de planten in ons klimaat echt de tijd nodig hebben om één of meer mooie vruchten te krijgen. Zelfs in een kas, want we hebben nu eenmaal minder lichturen en een kortere zomer dan daar in de tropen. De zaden van meloenen zaai je binnen voor, het liefst elk in een eigen potje. Hiermee voorkom je dat de wortels verstrengeld raken. Meloenen zijn een hechte familie van de komkommer. De jonge plantjes maken al snel een uitgebreid wortelstelsel. Zou je de plantjes in één bakje zaaien dan krijg je ze niet meer uit elkaar zonder de wortels stuk te trekken. Ieder in een eigen potje dus, bij voorkeur een P7 of nog liever een P9 potmaat.

De zaden van sommige meloenen uit de winkel zijn ook levensvatbaar. Het is dan wel altijd een wilde gok, want je weet niet welke meloen goed levensvatbare zaden heeft en welke juist niet. Zo heb ik eens uit verschillende meloenen de zaden bewaard. Van het ene soort kwam niets op, de zaden leken allemaal leeg te zijn. Het andere soort deed het uitstekend en waren van topkwaliteit. Het zal er misschien net aan liggen waar de zaden vandaan komen, hoe de planten gekweekt zijn, dat weet ik niet. Je kunt het eens proberen met zaden uit een meloen van de winkel, maar schep dan geen hoge verwachtingen.

keukenplanten cantaloupe meloen blad

Cantaloupe zaailing

Wees zeker erg voorzichtig als je de jonge meloenplantjes gaat uitplanten in de kas. Dat kan je het beste doen door de plantjes af te harden. Dat is het langzaam laten wennen aan de nieuwe omstandigheden. Vanaf half mei kunnen de plantjes de kas in (of naar buiten als je dat aandurft). De jonge plantjes zijn erg gevoelig voor zonnebrand, net als komkommers. Je kunt deze dus beter niet direct in de volle zon planten maar langzaam laten wennen. Dat doe je door ze eerst een paar uurtjes in de zon te zetten, vervolgens terug naar binnen te halen, na een paar dagen een paar uurtjes langer buiten te laten staan, net zo lang tot je ze dag en nacht buiten (in de kas) kan laten. Hiermee voorkom je zonnebrand.

Verzorging

Basis
Meloenen hebben als eerste veel warmte nodig, en veel zonlicht natuurlijk. Zoals hierboven genoemd, en ik benadruk het nog maar even, zijn meloenen net als komkommers gevoelig voor zonnebrand. De jonge plantjes kan je beter eerst afharden (lees hierboven bij het kopje "ontkiemen"). Meloenen staat graag op een plekje in de volle zon. Meestal staat de kas wel in de volle zon, maar wie het buiten de kas probeert kiest het beste de meest zonnige en warme plek in de tuin uit.

Eenmaal uitgeplant hebben meloenen iets nodig om langs omhoog te klimmen. In tegenstelling tot komkommers maken meloenen nog veel zwaardere vruchten. De steeltjes van deze vruchten kunnen knappen als de vrucht te zwaar wordt. Meloenen kweek je dus liever schuin omhoog, langs een schuin hekwerk, betongaas, trellis, een schuin muurtje of wat dan ook. Maar je kunt meloenen ook net als komkommers laten kruipen. Wees je ervan bewust dat kruipende planten de grond raken. Meloenen zijn hierdoor vatbaarder voor schimmels door het vocht dat ze op de bodem raken met het blad en de vruchten. Laat je de meloen toch recht omhoog klimmen? Bedenk je dan dat de vruchten zwaar worden. De vruchten kan je beter in een flexibel netje wikkelen en met een draad aan het dak van de kas binden. Hiermee geef je de meloenen extra ondersteuning zodat deze niet van de plant knappen en stukvallen.

Meloenen hebben een uitstekende bestuiving nodig om vruchten te maken. Zijn de vrouwelijke bloemen niet goed bestoven, dan laat de plant de bloemen met het vruchtbeginsel gewoon vallen. Ze hebben immers geen nut meer en de energie gaat naar andere bloemen. In tegenstelling tot de komkommer is de bestuiving voor een meloen dus onmisbaar. Je bestuift een meloen door het stuifmeel van de mannelijke bloemen over te brengen op de vrouwelijke bloemen. De vrouwelijke bloemen zijn te herkennen aan het kleine, ronde of ovaalronde (vaak harige) vruchtbeginsel achter de bloem. De mannelijke bloemen hebben dat niet. Je kunt een mannelijke bloem plukken en daarmee tot 3-5 vrouwelijke bloemen bestuiven door de bloemen tegen elkaar te drukken (uiteraard wel zachtjes). Maar je kunt ook een wattenstaafje of kwastje gebruiken om het stuifmeel over te brengen. Als het vruchtbeginsel en de steel van de bloem er duidelijk geel uitzien dan is het meestal al te laat, de bestuiving is dan niet gelukt.

keukenplanten meloen vrouwelijke bloem

Meloen vrouwelijke bloem

Bodem
Meloenen groeien graag op een zeer voedzame en doorlaatbare, licht vochtige bodem. Natuurlijk houd een meloen niet van drijfnatte voeten, maar de vochthuishouding is wel belangrijk. Een droge grond is niet prettig! Je kunt de bodem verrijken met compost en organisch materiaal, of op dikkere grondsoorten zoals klei brekerzand mengen om de grond luchtiger te maken. Het is vooral belangrijk dat de planten er goed in kunnen wortelen. Dat de bodem voedzaam is, is extra belangrijk. En dat brengt ons bij de voeding:

Voeding
Een bodem die wordt verrijkt met compost en organisch materiaal is automatisch al wat voedzamer. Maar wie meloenen kweekt heeft aan dat kleine beetje compost niet voldoende, de planten hebben echt flink wat nodig om de vruchten goed te kunnen laten groeien. Een algemene organische mestvoeding voor vruchtgewassen, of voor de moes- en kruidentuin is erg geschikt voor het voeden van meloenen. Daarnaast is het erg belangrijk om extra kalium toe te dienen, want dit verbeterd de weerstand van de meloenplant. De meloen is namelijk nogal gevoelig voor verschillende schimmels en infecties, juist in ons klimaat waar de plant niet inheems is (zie ook het kopje "gevaren" hieronder). Wat je een meloen vooral niet moet geven is extra stikstof, daar gaat de plant alleen meer blad van maken en minder vruchten.

Snoeien
Ècht snoeien is bij meloenen niet nodig. Wie de plant mooi en recht opgaand, of geordend ergens langs wil laten klimmen, kan de zijscheuten hier en daar verwijderen. Meloenen maken net als komkommers veel zijscheuten die alle kanten op groeien. Het beste werkt dit als je 3-5 zijscheuten laat zitten waar de vruchten aan kunnen groeien. De rest kan probleemloos worden verwijderd, maar dit is uiteraard geen vereiste. Het verwijderen van zijscheuten kan handig zijn in een tuinkas met beperkte ruimte, waarin je de plant smal en rechtop wilt laten klimmen langs een stok of draad.

Gevaren
Net als de komkommer, waar de meloen familie van is, is ook de meloen erg vatbaar voor verschillende schimmels en infecties. Een van de meest beruchte virale infecties die de meloen kan krijgen is het komkommer-mozaïekvirus, dat ook bij meloenen voor kan komen. Maar ook echte meeldauw en valse meeldauw zijn een veelvoorkomend probleem bij meloenen. De meeste schimmels en infecties zijn goed te voorkomen door voor een goede weerstand te zorgen bij de plant. De weerstand wordt verbeterd door extra kalium toe te dienen, zoals onder het kopje "voeding" hierboven wordt genoemd. Kalium versterkt de plant en de weerstand tegen extreme warmte of kou, maar ook tegen schimmels en infecties.

Oogsten

Na lang wachten komt het veelbelovende moment waarop je de meloenen kunt oogsten! Bij de meeste meloenen is gelukkig beter te zien of deze rijp is dan bij de watermeloen. Omdat de watermeloen nagenoeg de zelfde kleur blijft houden zie je niet of die rijp is. Een gewone meloen kleurt wel iets bij waaraan je kunt zien of die rijp is. Dat zegt ook weer niet alles, want sommige meloenen kunnen erg lang aan de plant blijven zitten. Druk daarom ook even de onderkant van de meloen in. Als dit meegeeft is de meloen waarschijnlijk rijp en heerlijk sappig. Als dit stuk nog erg hard is laat je 'm het beste nog even aan de plant hangen.

Gebruiken

Meloenen zijn heerlijk zoet en sappig en daarmee ideaal als zomerfruit, door een frisse en gemengde fruitsalade of gewoon uit de hand. Er wordt wel eens gezegd dat meloenen lekkerder worden als ze lelijker worden. Dat klopt echt, tot op een zekere hoogte natuurlijk. Want ook meloenen worden na een tijdje overrijp, maar je kunt duidelijk proeven dat een meloen met lelijke vlekken erop een sterkere smaak heeft.

Bewaren

Een verse meloen kàn op de fruitschaal nog heel lang goed blijven. Er wordt vaak gezegd dat -hoe lelijker de meloen is- hoe lekkerder hij is. De meloen, vooral soorten als de Cantaloup of Charentais, krijgt na verloop van tijd donkere plekjes. De meloen lijkt dan te rotten, maar niets is minder waar. De meloen is van binnen nog helemaal in orde! Wacht ook weer niet te lang natuurlijk, want na enige tijd kan de meloen ook gaan schimmelen en dan wordt vruchtvlees erg zacht en vies. Gesneden meloen blijft enkele dagen houdbaar in de koeling, met of zonder schil gesneden maakt niet uit. Een hele meloen op de fruitschaal blijft enkele weken tot zelfs een maand goed, houd dan wel goed de plekjes in de gaten. Als de donkere plekken op de meloen heel erg gaan indeuken en de meloen zacht aanvoelt dan moet die eigenlijk wel zo snel mogelijk worden gegeten.


Ontvang kweektips

Meld je aan en ontvang als eerste nieuwe zaaikalender items, kweektips, recepten en weetjes!

Aanmeldformulier

Door bovenstaande gegevens te versturen ga je akkoord met onze privacyverklaring.

Komkommer

Komkommer

In één oogopslag alle behoeften van de komkommerplant! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Pompoen

Pompoen

In één oogopslag alle behoeften van de pompoenplant! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Watermeloen

Watermeloen

In één oogopslag alle behoeften van de watermeloen! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Kiwano

Kiwano

In één oogopslag alle behoeften van de gehoornde meloen! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Muismeloen

Muismeloen

In één oogopslag alle behoeften van de muismeloen of cucamelon! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Courgette

Courgette

In één oogopslag alle behoeften van de courgette! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Pepino

Pepino

In één oogopslag alle behoeften van de meloenpeer! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Aubergine

Aubergine

In één oogopslag alle behoeften van de aubergine! Alles over het zelf kweken, van zaadje tot oogst, en het verwerken van je oogst in de keuken. Inclusief inzichtelijke zaaikalender met zaaitijden, planttijden, oogsttijden en nog veel meer.

Lees meer  

Ontkiemen

Ontkiemen

Alles begint met het ontkiemen van een zaadje. Er zijn veel verschillende manieren om dat te doen, ieder met eigen voor- en nadelen. Het belangrijkste is de temperatuur, want sommige zaden ontkiemen alleen boven een bepaalde temperatuur. Ook is het belang

Lees meer  

Water

Water

Waterstof is één van de belangrijkste sporenelementen die planten nodig hebben en wordt verkregen uit water. Te veel water zorgt voor slappe planten die in het ergste geval verdrinken. Te weinig water zorgt voor slap hangende planten. In beide gevallen ka

Lees meer  

Bodem

Bodem

Sommige planten groeien bijna overal goed, maar voor andere planten is de juiste bodem het verschil tussen leven en dood. In onze handige zaaikalender kan je per plant de gewenste grondsoort bekijken, en daar uitgebreid over lezen op de pagina van de plan

Lees meer  

Voeding

Voeding

Voor de ontwikkeling en opbrengst van je planten is het geven van voeding belangrijk. Misschien kweek je op arme grond of heeft het soort grond dat je gebruikt niet alle voedingsstoffen in huis. Het geven van extra meststoffen zorgt voor een betere groei.

Lees meer  

footer wave afbeelding